Çocuklarda Kasık Fıtığı ve Hidrosel (Su Fıtığı)

Fıtık mümkün olan en kısa zamanda tedavi edilmesi gereken bir durumdur.
İzlemek için: Kasık Fıtığı Tanısı ve Ameliyatı

Kasık Fıtığı Nedir?

Çoğunlukla erkek bebeklerde görülen, kasıklarda vücut dışına doğru barsak kangalının çıkması ile oluşan şişliklerdir.

Kasık fıtığı neden olur?

Erkek bebeklerin testisleri (yumurtaları)  , kendi karın boşluğu içinde,  anne karnında iken gelişmeye başlar. Hamileliğin son 2 ayında, testisler bebeğin karnından torbalarına, kasık bölgesinde yer alan iki ayrı kanalın içinden geçerek inerler.  Erkek çocuğun torbalarına varırlar.

Bu kanallar,  normalde doğuma birkaç gün kala vazifeleri bittiği için kapanırlar. Böylece karın içi ile dışı arasında bağlantı kalmaz. Ancak bu kanallardan birisi veya ikisi birden tüm genişliğiyle kapanmazsa fıtıklaşma olur. Yani vücut dışına, kasık ve torbaya doğru bir barsak kangalı fırlar. Bu hastalık durumuna “kasık fıtığı” denmektedir.

Hidrosel / Su Fıtığı Nedir?

Yukarıda bahsedilen geçiş kanalın bir kısmı kapanıp dar bir açıklık kaldıysa, dışarı barsak çıkamaz. Karın içi sıvısı bu kanaldan kasığa ve torbaya akarak  şişlik oluşturur.

Bu şişlik çocuk uyanık ve hareketli iken artar. Çocuk uyuyup sakince yatınca, fıtıkta olduğu gibi şişlik azalır veya kaybolur.

Tıp dilinde bu hastalığın adı “ Hidrosel “ ‘ dir. Halk arasında “ Su fıtığı “ olarak bilinir.

Kasık Fıtığı Nasıl Anlaşılır?

Çocuk ağlayıp ıkındığında kasıklarda şişlik ortaya çıkar. Çocuk rahatsızlık hisseder. O taraftaki bacağını tam açamaz, hareketleri kısıtlanır.

Bazen de sarı yeşil renkte (safralı ) kusar.

Bu gerçek kasık fıtığıdır. Her 100 erkek çocuğundan yaklaşık 3’ünde kasık fıtığı gelişir.

Erken doğan veya düşük doğum kilolu bebeklerde fıtığa daha çok rastlanır. Mikroinjeksiyon yöntemi ile dünyaya gelen bebeklerde de fıtık daha sık gözlenmektedir.

Kız çocuklarda fıtık olur mu?

Evet olur. Erkek bebeklerinkine benzer bir kasık kanalı kız bebeklerde de  vardır ve kapanmayabilir. Ancak kız çocuklarında kasık fıtığına daha az rastlanır ve kızlarda dışarı fırlayan organ çoğunlukla barsak değil yumurtalıktır.

Anneler çoğu zaman kasıktaki şişliğin içinde bir fındık gibi hissedilen yumurtalığın farkına varırlar. Ne olduğunu çıkaramasalar bile şüpheleri artarak hekime daha çabuk başvururlar. 

Fıtık tehlikeli midir ?

Fıtık mümkün olan en kısa zamanda tedavi edilmesi gereken bir durumdur.

Tedavide gecikmeler olduğunda barsak düğümlenmeleri, barsak ve yumurtalık çürümeleri kaçınılmazdır.

Halk arasında “ fıtık boğulması “ diye tanımlanan durumda birkaç saat içinde doğru müdahale yapılmazsa sıkışan organların beslenmeleri bozulur ve çürüme meydana gelir. Geç kalındığında hem hayati tehlike ortaya çıkar, hem de organların çürüyen kısımlarının çıkartılması gerekir. Bu da ek risk demektir.

Kısırlık söz konusu mudur?

Fıtık ve hidroselde kısırlık iki türlü ortaya çıkar:

  • Tedavideki gecikme nedeniyle ciddi biçimde sıkışıp boğulan fıtık, testisleri bozabilir.
  • Çocuk cerrahisine alışkın olmayan yanlış ellerde ve çocuklara uygun olmayan, yetişkin taklidi yöntemlerle ameliyat edilme durumunda

çocuklarda kısırlık gelişebilir.

Çocukların kasık fıtığı veya hidrosel ameliyatlarında mutlaka büyütücü gözlükler kullanılmalıdır. En nazik aletlerle ve çocuk cerrahisi prensiplerine tam sadakatle bu ameliyatlar uzmanlarca gerçekleştirilmelidir.

Yetişkinleri ameliyat eden, az sayıda çocuk ameliyatları yapan hiçbir uzmanlık dalı bu ameliyatların ehli olamamaktadır.

Kısırlık yıllar sonra ortaya çıkan bir sorun olduğu için de anlaşıldığında iş işten geçmiş olmaktadır.

Fıtık ve hidroselin tedavisi nedir?

Tedavisi ameliyattır.

Kasık bağı veya korse gibi yöntemler tüm dünyada 40 yıl kadar önce terkedilmiş olan tehlikeli yöntemlerdir. Bu yöntemler ile;

  • hastalık geçmez,
  • yapılacak ameliyat zorlaşır,
  • kasık bağının altında fıtık boğulması geliştiğinde farkedilmeyebilir ve hayati tehlikeler ortaya çıkabilir.

Çocuk cerrahisi uzmanlarınca ve çocuklara özgü yöntemlerle yapılır. Ameliyatlarda prensip; açık kalan kanalın kapatılarak karın içi ile olan bağlantının ortadan kaldırılmasıdır.

Fıtık Ameliyat ne zaman yapılmalıdır?

Kasık fıtığı ameliyatı teşhis konduktan itibaren bir kaç gün içerisinde yapılmalıdır.

Yapılmadığı taktirde ortaya çıkabilecek olan fıtık boğulması ve organ çürümesi gibi riskler en fazla yenidoğan ve süt çocuklarında ortaya çıkar. Halbuki büyüklerin ameliyattan en çok korktukları yaşlar da bunlardır. Bütün mesele işin ehli kişiler tarafından ve imkanları uygun hastanelerde yapılmasıdır.

  • Yenidoğan ve çocuk yoğun bakım imkanlarının olduğu hastanelerde,
  • Çocukları uyutmaya alışkın anestezistlerin katkısıyla,
  • Çocuk cerrahisi uzmanlarınca yapılan

bu tarz ameliyatların risk oranları çok azdır.

Hidrosel adını verdiğimiz su fıtık hastalarında, özel bazı durumlar dışında ameliyat için 1- 1,5 yaşa kadar beklenebilir. Bu özel durumlara ve erken ameliyata tecrübeli çocuk cerrahisi uzmanları karar vermelidirler.

Fıtık Ameliyatı zor mudur?

Fıtık boğulması ve organ çürümesi gelişmemiş ise; çocuklarda, büyütücü gözlükler ve nazik aletler kullanılarak uzmanlarca yapılan ameliyatların hiçbir zorluğu yoktur.  

Ameliyat sonrası, yaşa uygun ağrı kesici ilaçların yardımıyla rahat geçmesi sağlanır.

Ailelerce çok ilgi çekici bulunan bir özellik,  çocuklar ne kadar küçükse, beklenenin aksine, ameliyat sonrasının o kadar daha rahat geçmesidir.

İlk 1 yaş içindeki çocuklarda ameliyattan 8-10 saat sonra tamamen normale dönülür. Daha büyük çocuklar da 2- 3 gün içerisinde normal oyun tempolarına dönerler.

Ameliyat Sonrası Hastanede Yatılır mı?

Ameliyattan yaklaşık 3 saat sonra, hasta,  ilk beslenmelerini takiben evine yollanırlar.

  • Hastane enfeksiyonu riskini ortadan kaldırmak,
  • Ev ortamında çok daha hızlı ve moralli olarak iyileştikleri için,

çocukların evlerine yollanması çok doğru bir uygulamadır. Bu uygulama, yaklaşık 30 yıldan bu yana sorunsuz olarak gerçekleştirilmektedir.

Çok özel durumlarda, örneğin prematüre bebeklerde, hastanede bir gece yatılması gerekli olabilir. Ancak bu bir istisnadır.

Fıtık tekrarlar mı?

Bilindiği gibi sağ ve sol olmak üzere iki kasık bölgemiz vardır. Her ikisinde birbirlerinden bağımsız olarak fıtık çıkabilir.

Tek taraflı ameliyatlardan sonra öbür kasıkta fıtık olma ihtimali vardır. Ancak bu bir tekrarlama değil diğer kasıkta yeni bir gelişmedir. Bu olasılık erkek çocuklarda daha az, kızlarda ise bir hayli fazladır.

Ameliyat olan tarafta fıtığın tekrarlaması ihtimali ise uzman tarafında yapıldığında hemen hiç yoktur.

Ameliyat sonrası bakımda nelere dikkat edilmelidir?

  • Kullanılan yara pansumanlarının su geçirmez özelliği vardır. Yine de aşırı kirlenmemelerine dikkat edilmelidir. Alt bezi kullanan çocuklarda bu bez doktorunuzun tarif ettiği şekilde bağlanmalı, sık aralarla değiştirilmelidir.
  • Operasyon sonrası 3.- 4. günlerde doktorunuz pansumanı açar ve banyo yapılabileceğini söyler.
  • Yara 2- 3 cm. kadardır ve içten dikişler kullanıldığı için dikiş alma sorunu olmaz. Bir kaç ay sonra geç kontrol yapılır.
  • Operasyon sonrası ağrı kesici- ateş düşürücü ilaçlarla ciddi bir sorun yaşanmaz.
  • Ameliyat sonrası ilk günlerde kasık ve torbada şişlik ve hafif morluklar olabilir. Bunlar birkaç hafta içinde geçerler.

Aşırı şişlik, kızarıklık, ağrı varsa; yaradan kan ve iltihap geliyorsa; ateş, bulantı, kusma gibi belirtiler ortaya çıkmışsa doktorunuzu aramalısınız.

İzlemek için: